Man met een missie

Published on: Fietssport Magazine www.fietssport.nl

Tekst Bram de Vrind / Beeld Michiel Maas

De fietsindustrie duurzaam? Niet volgens Erik Bronsvoort. Met Shift Cycling Culture werkt hij wereldwijd aan verandering. “Stop met mensen te verleiden om steeds weer een nieuwe fiets te kopen. De nieuwste trend zou duurzaamheid moeten zijn.”

Hij geeft lezingen en workshops aan fietsenbouwers tot bankiers. Via het platform Shift Cycling Culture bracht hij meer dan honderd bedrijven bij elkaar die hun duurzaamheidsideeën uitwisselen. Van zijn boek over een duurzame fietsindustrie zijn dik vijfhonderd exemplaren verkocht. Een film over de effecten van klimaatverandering op fietsgebieden is in de maak. Erik Bronsvoort is een man met een missie.

De wereld duurzamer maken. Dat is al jaren een passie van de afgestudeerd ingenieur. In de bouwindustrie hield hij zich bezig met het efficiënter en duurzamer inrichten van processen, zoals in de Londense metro. Hij ging vegetarisch eten en minder vliegen. Maar op een gegeven moment realiseerde hij zich dat zijn passie voor duurzaamheid moeilijk te verenigen was met zijn andere passie: fietsen. “Als mountainbiker en wielrenner gooide ik veel spullen weg, zoals kettingen, cassettes en banden. Op een gegeven moment leek ook mijn racefiets aan de beurt. Een shifter moest worden vervangen, maar was niet meer leverbaar, om- dat het om een ‘oude’ groep ging. De verleiding was groot om dan maar een nieuwe fiets te kopen. Toen dacht ik: hier klopt iets niet. Je wordt verleid om een 99 procent goede fiets weg te doen, omdat 1 procent niet functioneert. Daar moet ik iets mee.”

Duurzaam produceren

Bronsvoort begon in 2018 samen met zijn fietsmaatje Matthijs Gerrits een experiment. Ze richtten in Utrecht het bedrijf Circular Cycling op, dat nieuwe fietsen bouwde van oude onderdelen. Doel was om de fietsindustrie te laten zien dat fiet- sen bouwen ook duurzaam kan.

Ze verwerkten hun visie in het boek ‘From Marginal Gains to A Circular Revolution‘. Volgens Bronsvoort en Gerrits heeft fietsen een weliswaar een duurzaam imago, maar is de fietsindustrie zelf niet duurzaam. Marketing is erop gericht om je zo snel mogelijk een nieuwe fiets te laten ko- pen. Onderdelen hebben een beperkte le- vensduur. Carbonframes zijn niet te recy- clen en belanden op de afvalberg of in de verbrandingsoven. “Fietsers doen zelf ook mee door hun fietsmaatjes aan te sporen om een nieuwe fiets volgens de laatste trends te kopen. Je krijgt al snel het gevoel dat je er zonder schijfremmen en aero frame niet bij hoort.”

Van linear naar circulair

Deze lineaire economie zou plaats moe- ten maken voor een circulaire economie waarin afgedankte spullen worden her- gebruikt als grondstof voor nieuwe producten zoals fietsen of kleding. “En fietsen moeten worden gebouwd om lang mee te gaan en niet om na een paar jaar vervangen te worden”, aldus Bronsvoort.

‘Heb ik zo’n aeroframe dat 2 watt sneller is, nou echt nodig?’

Maar met brainstormen alleen kom je er niet. Bronsvoort wil bedrijven vooral aansporen om in actie te komen. “Duurzame plannen zijn leuk, maar ze moeten ook worden uitgevoerd. Dus we proberen CEO’s te bewegen om duurzaamheid top-down te implementeren in hun organisaties. We sporen marketeers en ontwerpers aan om in hun dagelijks werk duurzame keuzes te maken.”

Duurzaamheid in de fietsindustrie neemt nu echt een vlucht, constateert de groene wegkapitein tevreden. “Toen we begonnen in 2017 gebeurde er heel weinig. Inmiddels worden er volop duurzame producten en businessmodellen gelanceerd.”

Erik Bronsvoort - Circular Cycling. Credits Michiel Maas

Ritsen recyclen

Bronsvoort noemt bandenfabrikant Vittoria die ‘banden als service’ aanbiedt. “In plaats van dat je een band koopt bij de fabrikant, neem je een abonnement en zorgt Vittoria ervoor dat je altijd goede banden hebt. De fabrikant wordt zo niet gestimuleerd om jou zo vaak mogelijk banden te laten kopen, maar zal op zoek gaan naar manieren om de band zo duurzaam mogelijk te maken.” Ritsenfabrikant YKK is om tafel gegaan met twintig grote kledingmerken zoals Rapha en Le Col om te kijken hoe ritsen recyclebaar gemaakt kunnen worden.

Wat heb je echt nodig?

Om bewustwording onder ‘ons fietsers’ te vergroten wordt gewerkt aan een film. Daarin wordt de impact van klimaatver- andering op fietsgebieden in beeld gebracht. “We willen fietsers aanzetten tot nadenken: is het wel nodig om die nieuwe fiets te kopen? Heb ik zo’n aeroframe dat 2 watt sneller is, echt nodig?”

De marketing in de fietsindustrie moet volgens de groene wegkapitein ook op de schop. “Stop met mensen te verleiden om een nieuwe fiets te kopen. De nieuwste trend zou duurzaamheid moeten zijn.”

Bronsvoort gelooft dat ook fietsen ‘als service’ in de markt kunnen worden ge- zet, net als Vittoria met banden doet. “De high end gebruiker betaalt dan meer en rijdt altijd het nieuwste model met de beste specs. Mensen zoals mijn vader van zeventig betalen minder en krijgen een refurbished tien jaar oud topmodel dat voor hen net zo goed is.”

Rol voor de UCI

De komende jaren is er nog werk aan de winkel, want zo ver zijn we nog lang niet. Droom van Bronsvoort is dat op de Olympische Spelen van 2028 alle fietsers op duurzame fietsen en met duurzame kleding rijden. Om dat te bereiken voert hij gesprekken met de internationale wielerunie UCI. “Topsporters willen alleen het beste van het beste. Maar als de UCI in de reglementen aangeeft dat fietsen aan duurzame specificaties moeten voldoen, is er een gelijk speelveld. De UCI heeft de sleutel in handen.” •

“Stop met mensen te verleiden om een nieuwe fiets te kopen. De nieuwste trend zou duurzaamheid moeten zijn.”

www.fietssport.nl www.nftu.nl / www.circularcycling.nl